İç varis, bacaklarda bulunan toplardamarların genişlemesi ve damar içerisindeki kanın kalbe doğru sağlıklı şekilde taşınamaması sonucu ortaya çıkan bir toplardamar hastalığıdır. Halk arasında genellikle dışarıdan belirgin olmayan varisler için “iç varis” ifadesi kullanılmaktadır. Bacak toplardamarlarında kanın aşağı doğru geri kaçmasını önleyen kapakçıklar bulunur. Damar genişlediğinde bu kapakçıklar birbirine tam olarak kapanamaz ve kan yerçekiminin etkisiyle aşağı doğru geri kaçmaya başlar. Bu duruma venöz yetmezlik adı verilir. Zaman içerisinde bacaklarda kan göllenmesine bağlı olarak ağrı, ağırlık hissi, kramp, şişlik, kaşıntı ve ciltte renk değişiklikleri ortaya çıkabilir. İleri vakalarda ayak bileği çevresinde iyileşmesi zor yaralar da görülebilir.
Bacaklarda hissedilen o inatçı ağırlık, gün sonunda ayak bileklerini sıkan şişlikler ve sızılar pek çok kişinin ortak şikâyetidir. Toplardamar kapakçıklarının zayıflamasıyla ortaya çıkan venöz yetmezlik ve varis problemleri, yaşam kalitesini ciddi şekilde düşürebilir. Her ne kadar klinik ortamında uygulanan ameliyatlı ya da girişimsel (lazer, radyofrekans gibi) tedaviler tıbbi müdahale gerektirse de, bu süreçlerin ve günlük yaşamın en büyük destekçisi tıbbi medikal varis çoraplarıdır.
Ömür Medikal olarak klinikte yapılan tıbbi tedavileri üstlenmesek de, bacak sağlığınızı korumanız, ağrılarınızı hafifletmeniz ve günlük konforunuzu artırmanız için en doğru varis çorabı çözümlerini sizlerle buluşturuyoruz.
Doğru Varis Çorabı Seçimi ve Kullanım Rehberi
Bacaklarınızdaki o inatçı ağırlık hissi, akşam saatlerinde artan sızılar ve bir türlü geçmeyen yorgunluk hissi günün sonunda sizi de tüketiyor mu? Ya da dışarıdan bakıldığında bacağınızda belirgin bir varis olmamasına rağmen, içeriden gelen o derin ağrı ve şişlikler "acaba bende iç varis mi var?" dedirtiyor mu? Ömür Medikal olarak, sağlığınızı korumanız ve bu süreci en konforlu şekilde atlatmanız için iç varis ve varis çorabı kullanımına dair bilmeniz gerekenleri bir araya getirdik.
İç Varis Hangi Damarlarda Oluşur?
Bacaklardaki toplardamar sistemi genel olarak derin ve yüzeysel toplardamarlar olmak üzere iki bölümde incelenir. Derin toplardamarlar, bacaktaki kanın büyük bölümünü kalbe taşır. Yüzeysel sistem içerisinde ise özellikle büyük safen ven (vena safena magna) ve küçük safen ven (vena safena parva) önemli yer tutar. Halk arasında iç varis olarak adlandırılan durum çoğunlukla bu safen toplardamarlarının genişlemesi ve damar kapakçıklarının görevini yeterince yerine getirememesiyle ilişkilidir. Burada önemli bir ayrım yapmak gerekir. Derin ven trombozu (DVT) sonrasında gelişen derin venöz yetmezlik, halk arasında kullanılan anlamıyla iç varis ile aynı hastalık değildir. DVT, derin toplardamar içerisinde pıhtı oluşmasıdır ve farklı bir klinik durumdur.
İç Varis Neden Olur?
İç varisin oluşumunda birden fazla faktör rol oynayabilir. Özellikle toplardamar duvarının yapısal olarak zayıf olması ve damar içerisindeki kapakçıkların zamanla işlevini kaybetmesi önemli nedenler arasındadır. Toplardamarların yapısında bulunan kas tabakası, damarların kan akışına göre genişleyip daralmasına yardımcı olur. Genetik yatkınlığı bulunan kişilerde damar duvarındaki yapıların daha zayıf olması, toplardamarların zaman içerisinde genişlemesine neden olabilir. Damar genişlediğinde kapakçıkların birbirine tam olarak temas etmesi zorlaşır. Böylece kanın yukarı doğru taşınması yerine bir bölümü aşağıya doğru geri kaçar. Bu durum özellikle:
Uzun süre ayakta kalma
Uzun süre hareketsiz oturma
Genetik yatkınlık
Fazla kilo
Gebelik
İleri yaş
Karın içi basıncını artıran durumlar gibi faktörlerle belirginleşebilir. Kan bacaklarda daha uzun süre kaldıkça toplardamar basıncı artar. Bunun sonucunda bacaklarda ağrı, şişlik, dolgunluk ve zaman içerisinde cilt değişiklikleri meydana gelebilir.
İç Varis Belirtileri Nelerdir?
İç varis her hastada aynı belirtileri göstermeyebilir. Bazı kişilerde dışarıdan belirgin damarlar görülürken bazı hastalarda herhangi bir damar görüntüsü olmadan yalnızca ağrı ve bacaklarda ağırlık hissi bulunabilir. En sık görülen iç varis belirtileri şunlardır:
Bacaklarda ağrı ve ağırlık hissi
Akşam saatlerinde artan bacak ağrısı
Bacaklarda dolgunluk hissi
Kramp
Kaşıntı
Ayak bileklerinde şişlik
Huzursuzluk hissi
Kılcal damarların belirginleşmesi
Kıvrımlı ve genişlemiş damarların ortaya çıkması
Ciltte renk değişikliği
İleri aşamalarda ayak bileği çevresinde yaralar Şikâyetlerin özellikle gün içerisinde uzun süre ayakta kaldıktan sonra artması ve bacakları dinlendirmekle azalması toplardamar kaynaklı problemlerde sık karşılaşılan bir durumdur.
İç Varis Nasıl Anlaşılır?
Bacaklarda dışarıdan görülen varislerin bulunması her zaman iç varis olduğu anlamına gelmediği gibi, gözle görülebilen damarların olmaması da varis bulunmadığını göstermez. Özellikle bacak ağrısı, ağırlık, kramp veya akşam saatlerinde artan şişlik şikâyeti bulunan kişilerde toplardamar sisteminin değerlendirilmesi gerekir. İç varisin değerlendirilmesinde ayakta bilateral venöz Doppler ultrasonografi önemli bir tanı yöntemidir. Doppler ultrason ile toplardamarların yapısı, damar içerisindeki kan akımı ve kapakçıkların görevini yerine getirip getirmediği değerlendirilebilir. Böylece hangi damarda kaçak bulunduğu ve tedavinin gerekip gerekmediği daha ayrıntılı şekilde belirlenebilir. Bu nedenle açıklanamayan ve özellikle gün içerisinde artış gösteren bacak şikâyetlerinde damar hastalıkları konusunda uzman bir hekim tarafından değerlendirme yapılması önemlidir.
İç Varis ile Dış Varis Arasındaki Fark Nedir?
Halk arasında dışarıdan görülebilen genişlemiş damarlar dış varis, görünür olmayan ancak toplardamar sisteminde problem oluşturan damarlar ise iç varis olarak adlandırılabilmektedir. Ancak bu iki durum tamamen birbirinden bağımsız değildir. Büyük veya küçük safen toplardamarlarında oluşan genişleme ve kapakçık yetmezliği, bu damarların yan dallarında da varis oluşmasına neden olabilir. Bazı hastalarda damarlar cilt yüzeyine yakın olduğu için belirgin şekilde görülür. Bazı kişilerde ise damarların daha derinde bulunması veya bacak dokusunun yapısı nedeniyle dışarıdan belirgin bir varis görüntüsü oluşmayabilir. Bu nedenle yalnızca bacakta görünen damarların varlığına veya yokluğuna bakarak tanı koymak doğru değildir.
Varis Çorabı Ne İşe Yarar?
Varis çorapları, standart günlük çoraplardan tamamen farklıdır. Özel dokuma teknolojisi sayesinde ayak bileğinden yukarıya doğru azalan bir basınç (gradyan basınç) uygular. Bu mekanizma sayesinde:
Yerçekiminin etkisiyle bacak alt bölgelerinde göllenen kanın kalbe doğru yukarı pompalanmasına destek olur.
Toplardamar içindeki basıncı dengeleyerek gün sonunda yaşanan şişlik ve dolgunluk hissini azaltır.
Bacaklardaki yorgunluk ve kramp şikâyetlerinin hafiflemesini sağlar.
Özellikle uzun süre ayakta durmak zorunda kalan meslek gruplarında damar duvarına binen yükü hafifletir.
Varis Çorabı Çeşitleri Nelerdir?
Doğru ürünü seçebilmek için varis çoraplarının kullanım alanlarına göre ayrılan çeşitlerini bilmek gerekir:
Dizlik (Dize Kadar) Çoraplar: Genellikle diz altı varislerde, kılcal damar belirginliklerinde ve baldır bölgesindeki şikâyetlerde tercih edilir.
Uyluk (Kasığa Kadar) Çoraplar: Diz üstü ve uyluk bölgesindeki toplardamar problemlerinde ya da daha geniş kapsamlı destek gerektiren durumlarda kullanılır.
Külotlu Varis Çorapları: Özellikle hamilelik döneminde artan karın içi basınç ve bacak varisleri için tüm bacak ile karın bölgesini destekleyen modellerdir.
Basınç (Basınç Sınıfı) Dereceleri: Varis çorapları hafif (Class 1), orta (Class 2) ve ileri düzey (Class 3) gibi farklı basınç seviyelerine sahiptir. Hangi basınç sınıfının kullanılacağı doktorunuzun yönlendirmesiyle belirlenmelidir.
Varis Çorabı Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Varis çorabından maksimum fayda sağlayabilmek için kullanım alışkanlıklarına dikkat etmek büyük önem taşır:
Sabahları Giyilmelidir: Çorap, yataktan kalkar kalkmaz henüz bacaklarda şişlik oluşmadan giyilmelidir. Gün içinde bacaklar şiştikten sonra çorabı giymek hem zorlaşır hem de etkisini azaltır.
Doğru Beden Seçimi Hayatidir: Çorap çok sıkı olursa kan dolaşımını engeller, çok gevşek olursa istenen basınç etkisini gösteremez. Bu nedenle sabah saatlerinde alınan bacak ölçülerine göre (ayak bileği, baldır ve uyluk çevresi) beden seçimi yapılmalıdır.
Kırışıklık Olmamalıdır: Çorap giyilirken bacak üzerinde katlanma veya kırışıklık kalmamasına dikkat edilmelidir; aksi takdirde belirli bir noktaya aşırı basınç uygulanabilir.
Doğru Temizlik: Çorabın esnekliğini ve basınç kalitesini koruması için ılık suda, çamaşır suyu veya yumuşatıcı kullanılmadan elde yıkanması ve sererek kurutulması önerilir.
Günlük Yaşamda Varis Konforu
Varis çorapları, toplardamar sağlığını desteklemek ve şikâyetleri kontrol altında tutmak için en etkili koruyucu ve destekleyici ekipmanların başında gelir. Eğer bacaklarınızda kronik ağrı, ağırlık veya benzeri belirtiler bulunuyorsa, öncelikle bir kalp damar cerrahisi uzmanına muayene olarak hekiminizin önerdiği basınç sınıfını öğrenebilirsiniz.
Doktorunuzun reçete ettiği veya tavsiye ettiği basınç ve boyuttaki en kaliteli varis çorabı modellerini incelemek ve güvenle temin etmek için Ömür Medikal Varis Çorapları Kategorisi sayfamızı ziyaret edebilirsiniz. Adımlarınızın hafif ve sağlıklı olduğu günler dileriz!
(Not: “İç varis” halk arasında kullanılan bir terimdir ve tıbbi olarak farklı toplardamar hastalıklarıyla karıştırılmamalıdır. Özellikle DVT ve derin venöz yetmezlik ile iç varis arasındaki ayrımın hekim tarafından yapılması önemlidir.)